Gezondheidsmonitor

Het virus SARS-CoV-2, in de volksmond ‘het coronavirus’ genoemd, veroorzaakt de ziekte COVID-19. Op 27 februari werd in Brabant de eerste besmette persoon met het coronavirus vastgesteld. De regio Haaglanden volgde op 29 februari. De periode erop kende een landelijke verspreiding van het virus. Besmettingen kunnen, vooral bij kwetsbare groepen, leiden tot ziekenhuisopnames van COVID-19-patiënten, behandeling op de intensive care, en in sommige gevallen tot overlijden.

Hieronder vindt u informatie over de meest actuele en betrouwbare regionale, landelijke en internationale cijfers, afkomstig van GGD, RIVM, stichting NICE, CBS en John Hopkins University. Deze cijfers betreffen het aantal positief geteste personen, het aantal ziekenhuisopnames (op de intensive care) en/of het aantal overleden patiënten als gevolg van het nieuwe coronavirus.

Naast deze cijfers, komen er in de loop van de coronacrisis nieuwe cijfers beschikbaar uit onderzoeken die worden uitgevoerd in relatie tot het coronavirus. Eén van deze onderzoeken is het grootschalige panelonderzoek dat GGD’en, in samenwerking met GGD-GHOR Nederland en het RIVM, uitvoeren naar de invloed van het coronatijdperk op het gedrag van mensen, en op hun fysieke, mentale en sociale gezondheid. 

 

Meer informatie leest u hieronder, voor gemeentelijke cijfers klik op het pictogram hiernaast.

Regionale en gemeentelijke cijfers

Regionale cijfers zijn op een flexibele manier te verkrijgen via een aantal, hieronder genoemde, dashboards met gegevens.

  1. Dashboard coronavirus GGD Haaglanden
    GGD Haaglanden monitort de actuele stand van zaken van de corona-epidemie in de regiogemeenten van Haaglanden. De onderstaande link laadt het ‘Dashboard coronavirus’ van de GGD Haaglanden. Op het dashboard pagina kan met het pijltje in het linker bovenstaande vakje ‘vergelijk’ een gemeente naar keuze worden geselecteerd binnen regio Haaglanden. Met het rechter bovenstaande vakje kunnen vervolgens de cijfers van de geselecteerde gemeente vergeleken worden met een andere gemeente in Haaglanden of met landelijke cijfers. Het GGD-dashboard toont o.a. wekelijks het aantal (en aantal per 100.000) besmettingen, cumulatieve besmettingen, en het aantal nieuwe besmettingen. Daarnaast toont het dashboard het aantal ziekenhuisopnames en aantal overledenen aan COVID-19 per 100.000 inwoners binnen elke geselecteerde gemeente in Haaglanden.

    https://dashboard.ggdhaaglanden.nl

  2. Dashboard coronavirus VWS
    De onderstaande link laadt het ‘Dashboard Coronavirus’ waarop actuele informatie beschikbaar is voor de gehele veiligheidsregio Haaglanden. Het nieuw aantal positief geteste personen per dag, nieuw aantal positief geteste personen per 100.000 per dag en het aantal ziekenhuisopnames over de meest recente drie dagen in Haaglanden kan op deze manier worden weergegeven. Dit dashboard is ontwikkeld door het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en baseert zich op data van het RIVM.

    https://coronadashboard.rijksoverheid.nl/regio?regio=VR15

  3. Informatie coronavirus RIVM
    De onderstaande link laadt het kaartje ‘Actuele informatie over het nieuwe coronavirus’ waarop actuele informatie beschikbaar is per gemeente over een twee wekelijkse tijdsperiode van meest recente beschikbare gegevens. Het nieuwe aantal positief geteste personen, het nieuwe aantal ziekenhuisopnames en het nieuwe aantal overleden personen per 100.000 kan op deze manier worden weergegeven door met muisicoontje over de desbetreffende gemeente van keuze te bewegen. Dit dashboard is ontwikkeld door het RIVM en baseert zich op haar data.

    https://www.rivm.nl/coronavirus-covid-19/actueel

Kanttekeningen bij de gegevens in dashboards

Het RIVM definieert het aantal besmettingen als 'het aantal positief geteste personen'.1 Dat is ook wat er in de curve met het aantal besmettingen wordt bedoeld. Doordat er tot juli 2020 onder meer een selectief testbeleid heeft plaatsgevonden en niet iedereen getest kon worden, ligt het werkelijke aantal besmettingen hoger dan dat de cijfers aangeven. De ziekenhuisopnames per gemeente worden sinds 31 maart gecommuniceerd. Verder kan door administratieve processen één of meerdere dagen vertraging zitten tussen dag van ziekenhuisopname en de dag dat gegevens verschijnen. Voor de data in de dashboards is gebruik gemaakt van gegevens die de GGD-en aan het RIVM hebben gemeld.1

Landelijke cijfers

Landelijke cijfers zijn op een flexibele manier te verkrijgen via een aantal, hieronder genoemde, dashboards met gegevens.

  1. Landelijke dashboard coronavirus VWS
    De onderstaande link laadt het ‘Dashboard Coronavirus’ waarop actuele informatie beschikbaar is voor heel Nederland en uit andere veiligheidsregio’s dan Haaglanden. Het nieuwe aantal positief geteste personen, nieuw aantal positief geteste personen per 100.000 en het aantal ziekenhuisopnames over de meest recente drie dagen in Nederland en andere veiligheidsregio’s kan op deze manier worden weergegeven. Ook is het landelijke R-0 getal (basaal reproductiegetal) en het landelijk geschatte aantal besmettelijke personen weergegeven. Dit dashboard is ontwikkeld door het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en baseert zich op data van het RIVM.

    https://coronadashboard.rijksoverheid.nl/
  1. Landelijke informatie RIVM

    De onderstaande link naar de site van het RIVM geeft actuele landelijke informatie over het aantal positief geteste patiënten die door de GGD-en in Nederland zijn gemeld naar meldingsdatum. Dit in de vorm van een curve. Het advies is om gebruik te maken van de Google Chrome browser (versie 80 of hoger) bij het inladen.1

    https://www.rivm.nl/coronavirus-covid-19/grafieken

Bij elke curve geeft het RIVM een tekstuele duiding aan de cijfers. Wanneer men de muis over de curves verplaatst, licht een verdere toelichting op over cijfers in het beeldscherm. Daarnaast kan de lezer de grafieken exporteren naar verschillende bestandsformaten (pdf, png, csv) door te klikken op het icoontje met de streepjes naast de desbetreffende curve.

Het RIVM definieert het aantal besmettingen als 'het aantal positief geteste personen'.1 Dat is ook wat er in de curve met het aantal besmettingen wordt bedoeld. Doordat er een selectief testbeleid is en niet iedereen getest wordt of kan worden, ligt het werkelijke aantal besmettingen hoger dan de cijfers aangeven.

Op dezelfde webpagina, in elk een andere afgebeelde curve, is onder andere informatie te vinden over het aantal patiënten opgenomen in het ziekenhuis dat bij de GGD-en in Nederland is gemeld naar meldingsdatum, en het aantal overleden patiënten aan de gevolgen van COVID-19 naar datum van overlijden.1

Tevens wordt op deze pagina dagelijks een pdf, getiteld “Epidemiologische situatie COVID-19 in Nederland”, gepresenteerd met daarin (dezelfde) verzamelde informatie in tabelvorm. Cijfers over het landelijk vóórkomen van aantallen besmettingen, aantallen opgenomen in ziekenhuizen en aantallen overleden personen in de coronavirus-risicogroepen (dit zijn onder andere ouderen en personen met onderliggende ziekten, zoals hart en vaataandoeningen, suikerziekte, nieraandoeningen en een verslechterde afweer) worden in dit document ook weergegeven.

Landelijke sterfte

Het landelijk aantal overleden personen vormt een onderrapportage, doordat mensen die mogelijk aan COVID-19 zijn overleden niet allemaal als zodanig zijn geregistreerd (zogenoemde ‘verborgen COVID-19 doden’). Dit doordat niet alle patiënten met COVID-19 komen te overlijden in een ziekenhuis en er personen zijn waarvan de diagnose COVID-19 niet gesteld is (of kon worden). Hoeveel mensen overlijden aan COVID-19 en niet geregistreerd staan als zodanig is nog niet bekend. Enige brede indicatie kan worden afgeleid uit het verschil tussen geregistreerde COVID-19-sterfte en oversterfte. Oversterfte is het verschil tussen het aantal sterfgevallen in de huidige periode met vergelijkbare perioden uit voorafgaande jaren.2,3 Onderstaande link naar de site van het RIVM geeft op basis van CBS-gegevens actuele landelijke informatie over het totaal aantal overledenen.1

https://www.rivm.nl/monitoring-sterftecijfers-nederland

Intensive Care informatie

De onderstaande link laadt een dashboard met actuele informatie over het huidige landelijke totaal aantal personen dat op de intensive care (IC) ligt vanwege een infectie met COVID-19, het landelijke aantal patiënten met COVID-19 dat op de IC heeft gelegen en het landelijke aantal op de IC overleden COVID-19 patiënten. Ook zijn de aantallen nieuwe gevallen op de IC per dag en aantallen over een afgelopen periode in te zien in de grafieken. Het advies is om gebruik te maken van de Google Chrome browser (versie 80 of hoger) bij het inladen van het dashboard.

https://experience.arcgis.com/experience/e58fd5e1779b4cdd9d81e44b9b1032d0

De gegevens in dit dashboard zijn afkomstig van Stichting NICE.4 Stichting NICE verzorgt de continue en complete registratie van alle beschikbare data van deelnemende Intensive Care (IC)-afdelingen, met als doel het monitoren en optimaliseren van de kwaliteit van IC-zorg. Vanwege drukte in de ziekenhuizen is het mogelijk dat deze getallen niet altijd volledig zijn. Ook is het mogelijk dat patiënten met vertraging worden toegevoegd aan het systeem van Stichting NICE. Verschillen in gepubliceerde getallen kunnen ook veroorzaakt worden door verschillende meetmomenten op dezelfde dag. De gegevens van de drie laatste dagen zijn altijd voorlopig en worden nog aangevuld door de IC's. Ook de gegevens van de andere dagen kunnen achteraf worden aangepast, maar met steeds kleinere veranderingen hoe verder terug in de tijd.4

Gevolgen voor economie, sociaal, productvoorziening en mobiliteit

Onderstaande link naar de site van het CBS geeft informatie over diverse andere gevolgen van de corona-epidemie.5 Het advies is om gebruik te maken van de Google Chrome browser (versie 80 of hoger) bij het inladen van het dashboard.

https://www.cbs.nl/nl-nl/dossier/cbs-cijfers-coronacrisis

Internationale cijfers

De onderstaande link laadt een dashboard met actuele informatie over het aantal wereldwijde besmettingen, het aantal wereldwijd in ziekenhuis opgenomen mensen en het aantal wereldwijd overleden mensen aan de gevolgen van COVID-19. Het advies is om gebruik te maken van de Google Chrome browser (versie 80 of hoger) bij het inladen. Het dashboard is gemaakt door John Hopkins University in Baltimore, V.S. 6 Het dashboard is gebaseerd op informatie aangeleverd door de Wereld Gezondheidsorganisatie (WHO) en het Europees Centrum voor Ziektepreventie en Bestrijding (ECDC). De gebruiker kan filteren en inzoomen op onder andere verschillende landen en regio’s. Doordat de applicatie erg veel informatie inlaadt, kan het enige tijd duren voordat de webpagina volledig is geladen.

https://www.rivm.nl/en/novel-coronavirus-covid-19/spread

Corona panelonderzoek – regionale cijfers Haaglanden​

GGD Haaglanden heeft meegewerkt met het landelijke onderzoek naar gedragsmaatregelen en welbevinden tijdens het coronatijdperk van het RIVM en GGD-GHOR Nederland. Vanwege de opzet van dit onderzoek is de samenstelling van deze groep niet geheel representatief voor de bevolking van de hele regio. De resultaten geven echter wel een indicatie van de situatie in de regio. Meer informatie over de opzet van dit onderzoek vindt u hier

Resultaten eerste ronde

Deelnemers van het Haagse Stadspanel en respondenten die in de Gezondheidsenquête 2016 hebben aangegeven mee te willen werken aan vervolgonderzoek hebben een uitnodiging ontvangen voor de vragenlijst. Tevens is er via diverse social media kanalen aandacht besteed aan de vragenlijst en de link voor de vragenlijst gedeeld. De resultaten zijn gepubliceerd voor de regio Haaglanden en per gemeente. Bij deze eerste ronde was het aantal respondenten in de gemeenten Midden-Delfland en Wassenaar te laag om cijfers op gemeenteniveau te rapporteren, waardoor er voor deze gemeenten geen resultaten gepubliceerd zijn.

De uitgebreide resultaten van de eerste ronde voor regio Haaglanden vindt u hier.

De factsheet met beknopte resultaten van de eerste ronde voor regio Haaglanden vindt u hier.

Resultaten tweede ronde

In de factsheet hieronder staan de resultaten van de tweede ronde voor regio Haaglanden. Respondenten die in de eerste ronde hebben aangegeven deel te willen nemen aan vervolgonderzoek (het cohort), hebben een persoonlijke link naar de vragenlijst ontvangen. Hierdoor verschilt deze onderzoekspopulatie van de eerste ronde, waardoor de resultaten niet een op een te vergelijken zijn. Er zijn te weinig respondenten om de resultaten per gemeente te presenteren en de groep is minder representatief. Voor de tweede ronde is er daarom geen update van de Gezondheidsmonitor en is er enkel een factsheet voor regio Haaglanden.

De factsheet met resultaten van de tweede ronde voor regio Haaglanden vindt u hier.

Resultaten derde ronde

In de derde ronde hebben de deelnemers van het cohort, een persoonlijke link naar de vragenlijst ontvangen en is er een uitnodiging verstuurd aan het stadspanel van Delft. Ook is er opnieuw een open link gedeeld via diverse social media kanalen.

De resultaten zijn gepubliceerd voor de regio Haaglanden en per gemeente wanneer het aantal respondenten per onderwerp minstens 100 bedroeg. Omdat enkel voor het onderwerp ‘Gedragsmaatregelen coronavirus: de praktijk’ er voldoende respondenten per gemeente de vragen hebben ingevuld,  is dit onderwerp voor alle gemeenten bijgewerkt in de Gezondheidsmonitor. Daarnaast zijn voor vier gemeenten (Den Haag, Zoetermeer, Leidschendam-Voorburg en Delft) alle overige onderwerpen bijgewerkt omdat er daar wel voldoende respondenten zijn.

De uitgebreide resultaten van de derde ronde voor regio Haaglanden vindt u hier.

De factsheet met beknopte resultaten van de derde ronde voor regio Haaglanden vindt u hier.

Resultaten vierde ronde

In de factsheet hieronder staan de resultaten voor regio Haaglanden. Respondenten die in de eerste of derde ronde hebben aangegeven deel te willen nemen aan vervolgonderzoek (het cohort), hebben een persoonlijke link naar de vragenlijst ontvangen. Hierdoor verschilt deze onderzoekspopulatie van eerdere rondes, waardoor de resultaten niet een op een te vergelijken zijn. Er zijn te weinig respondenten om de resultaten per gemeente te presenteren. Voor de vierde ronde is er daarom geen update van de Gezondheidsmonitor en is er enkel een factsheet voor regio Haaglanden.

De factsheet met resultaten van de vierde ronde voor regio Haaglanden vindt u hier.

Resultaten vijfde ronde

In de vijfde ronde hebben de deelnemers van het cohort een persoonlijke link naar de vragenlijst ontvangen en is er een uitnodiging verstuurd aan het stadspanel van de gemeenten Delft en Westland. Ook is er opnieuw een open link gedeeld via diverse social media kanalen.

De resultaten zijn gepubliceerd voor de regio Haaglanden en per gemeente wanneer het aantal respondenten per onderwerp minstens 100 bedroeg. Omdat enkel voor het onderwerp ‘Gedragsmaatregelen coronavirus: de praktijk’ er voldoende respondenten per gemeente de vragen hebben ingevuld, is dit onderwerp voor alle gemeenten bijgewerkt in de Gezondheidsmonitor. Voor gemeente Leidschendam-Voorburg is ook het onderwerp ‘Gedragsmaatregelen coronavirus: factoren die van invloed zijn op het wel of niet opvolgen’ bijgewerkt. Daarnaast zijn voor vier gemeenten (Den Haag, Zoetermeer, Westland en Delft) alle overige onderwerpen bijgewerkt omdat daar wel voldoende respondenten zijn.

De uitgebreide resultaten van de vijfde ronde voor regio Haaglanden vindt u hier.

De factsheet met resultaten van de vijfde ronde voor regio Haaglanden vindt u hier.

Resultaten zesde ronde

In de zesde ronde hebben de deelnemers van het cohort een persoonlijke link naar de vragenlijst ontvangen en is er een uitnodiging verstuurd aan het stadspanel van de gemeenten Delft en Westland. Ook is er opnieuw een open link gedeeld via diverse social media kanalen.

De resultaten zijn gepubliceerd voor de regio Haaglanden en per gemeente wanneer het aantal respondenten per onderwerp minstens 100 bedroeg. Omdat enkel voor het onderwerp ‘Gedragsmaatregelen coronavirus: de praktijk’ er voldoende respondenten per gemeente de vragen hebben ingevuld, is dit onderwerp voor alle gemeenten bijgewerkt in de Gezondheidsmonitor. Daarnaast zijn voor vijf gemeenten (Den Haag, Zoetermeer, Westland, Leidschendam-Voorburg en Delft) alle overige onderwerpen bijgewerkt omdat daar wel voldoende respondenten zijn.

De uitgebreide resultaten van de zesde ronde voor regio Haaglanden vindt u hier.

De gemeentelijke cijfers vindt u hier.

De factsheet met resultaten van de zesde ronde voor regio Haaglanden vindt u hier.

Resultaten eerste t/m zesde meetronde: trends

In factsheet hieronder staan de resultaten van veranderingen over de tijd gemeten van het eerste tot en met het zesde meetmoment (april – augustus) voor regio Haaglanden. In de factsheet vindt u figuren over de veranderingen in gedrag, determinanten van gedrag en mentaal welbevinden tijdens de coronacrisis. Voor veranderingen over de tijd is gekeken naar de deelnemers die aan alle zes meetrondes mee hebben gedaan (het cohort).

De factsheet met trends voor regio Haaglanden vindt u hier.

Overige onderzoeken coronavirus

Onderzoek naar maatschappelijke gevolgen van COVID-19 in Den Haag, Amsterdam en Rotterdam

De Erasmus Universiteit Rotterdam heeft in samenwerking met de Vrije Universiteit, de Haagse Hogeschool en de gemeenten Amsterdam, Rotterdam en Den Haag onderzoek gedaan naar de maatschappelijke gevolgen van COVID-19. Het onderzoek laat zien hoe de maatschappelijke gevolgen van COVID-19 zich in de afgelopen maanden hebben ontwikkeld in de maatschappij. Dit is onderzocht met een landelijke steekproef van 20.462 respondenten waarbij ook specifiek gekeken is naar de situatie in Den Haag, Amsterdam en Rotterdam. Kijk hier voor de resultaten van dit onderzoek.

 

Referenties

  1. Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM). Ontwikkelingen COVID-19 in grafieken. [Online]. (Bezocht op 15-april-2020); Beschikbaar op https://www.rivm.nl
  2. Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Hoeveel sterfgevallen zijn er per week? [Online]. (Bezocht op 16 april); Beschikbaar op https://www.cbs.nl/nl-nl/faq/corona/medisch/hoeveel-sterfgevallen-zijn-er-per-week-
  3. Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM). Monitoring sterftecijfers in Nederland [Online]. (Bezocht op 16 april 2020); Beschikbaar op https://www.rivm.nl/monitoring-sterftecijfers-nederland
  4. Stichting NICE. Nationale Intensive Care Evaluatie. [Online]. (Bezocht op 15 April-2020); beschikbaar op https://stichting-nice.nl/
  5. Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). CBS-cijfers coronacrisis [Online]. (Bezocht op 17 april); Beschikbaar op https://www.cbs.nl/nl-nl/dossier/cbs-cijfers-coronacrisis
  6. Dong E, Du H, Gardner L. An interactive web-based dashboard to track COVID-19 in real time. Lancet Infectious Diseases. 2020 Feb 19: DOI:10.1016/S1473-3099(20)30120-1