Gezondheidsmonitor
8 Leefstijl.svg

Deze tekst beschrijft op basis van de Gezondheidsenquête 2016 het percentage inwoners (19 jaar en ouder) dat alcohol drinkt en het percentage dat aan het advies voor alcohol voldoet (geen alcohol of anders niet meer dan 1 glas per dag). Daarna wordt ingegaan op het percentage zware drinkers en overmatige drinkers. Op basis van de Jongerenenquête 2015 wordt het alcoholgebruik en het voorkomen van binge drinken bij jongeren (12 tot en met 18 jaar) beschreven.

Volwassenen en ouderen (19 jaar en ouder)

Bijna de helft voldoet aan het advies voor alcohol

Volgens de Gezondheidsenquête 2016 heeft 85% van de inwoners (19 jaar en ouder) van Pijnacker-Nootdorp in het afgelopen jaar alcohol gedronken.5 Bijna de helft (46%) van de inwoners (19 jaar en ouder) van Pijnacker-Nootdorp voldoet aan het advies geen of maximaal één glas alcohol per dag te drinken. In de hele regio Haaglanden voldoet 45% aan dit advies.

Vijftien procent van de inwoners van Pijnacker-Nootdorp is een overmatige drinker

Volgens de Gezondheidsenquête 2016 is 7% van de inwoners (19 jaar en ouder) van Pijnacker-Nootdorp een zware drinker, zij drinken dus wekelijks op minstens één dag minimaal zes glazen (mannen) of vier glazen (vrouwen) alcohol (tabel 1).5 Het percentage overmatige drinkers in Pijnacker-Nootdorp is 15%. Dit is voor mannen meer dan 14 glazen per week en voor vrouwen meer dan 7 glazen per week. In vergelijking met het zware drinken is dit dus minder alcohol op een dag, maar wel op meerdere dagen van de week.

De percentages zware en overmatige drinkers in Pijnacker-Nootdorp zijn vergelijkbaar met Zuid-Holland West en Haaglanden, maar lager dan Nederland.

Tabel 1. Percentage zware en overmatige drinkers (19 jaar en ouder). Pijnacker-Nootdorp, Zuid-Holland West, Haaglanden en Nederland, 2016.
PN_8.2_Alcohol_T1.png

Het percentage zware drinkers (19 tot en met 64 jaar) is in 2016 lager dan in 2005, maar vergelijkbaar met de percentages in 2009 en 2012 (tabel 2).5 Het percentage overmatige drinkers (19 tot en met 64 jaar) is in 2016 lager dan in 2005 en 2009, maar vergelijkbaar met het percentage in 2012. Bij 65-plussers zijn de percentages zware en overmatige drinkers vergelijkbaar met 2012.

Tabel 2. Percentage zware en overmatige drinkers (19 jaar en ouder), naar onderzoeksjaar. Pijnacker-Nootdorp 2005-2016.a
PN_8.2_Alcohol_T2.png (1)

Het percentage overmatige drinkers is hoger bij inwoners met een hoger inkomen

Het percentage zware drinkers is in Haaglanden het hoogst bij de jongvolwassenen (19- tot en met 34-jarigen; tabel 3).5 Het percentage overmatige drinkers is het hoogst bij de jongste groep ouderen (65- tot en met 74-jarigen). Verder is het percentage zware drinkers hoger bij mannen dan bij vrouwen. Dit verschil is niet zichtbaar bij overmatige drinkers.

Het percentage zware drinkers is het hoogst bij inwoners met een midden opleidingsniveau en met een lager inkomen. Het percentage overmatige drinkers is het hoogst bij inwoners met een midden en hoog opleidingsniveau en een hoger inkomen.

De percentages zware en overmatige drinkers zijn het hoogst bij inwoners van autochtone en overig westerse afkomst

Het percentage zware en overmatige drinkers is het hoogst bij inwoners van autochtone en overig westerse afkomst. Bij inwoners die ongehuwd, gescheiden of weduwe/weduwnaar zijn is het percentage zware drinkers hoger dan bij inwoners die gehuwd zijn of samenwonen met een partner. Dit verschil is niet zichtbaar bij overmatige drinkers.

Tabel 3. Percentage zware en overmatige drinkers (19 jaar en ouder), naar achtergrondkenmerken. Haaglanden 2016.
PN_8.2_Alcohol_T3.png
  • Etnische afkomst
  • Opleiding
  • Huishoudinkomen

Jongeren (12 tot en met 18 jaar)

Zestien procent van de jongeren heeft in de afgelopen vier weken aan binge drinken gedaan

In Pijnacker-Nootdorp heeft 35% van de jongeren (12 tot en met 18 jaar) ooit alcohol gedronken, 26% heeft dit recent gedaan (in de afgelopen vier weken).6 Zestien procent van de jongeren heeft in de afgelopen vier weken aan binge drinken gedaan (tabel 4). Dit betekent dat zij vijf of meer glazen dronken bij een gelegenheid.2

Tabel 4. Percentage bingedrinkers (12 tot en met 18 jaar) in de afgelopen vier weken, naar achtergrondkenmerken. Pijnacker-Nootdorp en Haaglanden, 2015.
PN_8.2_Alcohol_T4.png

Twee vijfde van de minderjarigen heeft ooit alcohol gedronken

Per 1 januari 2014 mag aan jongeren onder de 18 geen alcohol (en tabak) worden verkocht (NIX18). Ook mogen zij in het openbaar geen alcohol bij zich hebben. Doel is het maken van de NIX-afspraak; om niet te roken en niet te drinken tot je 18e.7 Van de minderjarigen (12- tot en met 17-jarigen) in Pijnacker-Nootdorp heeft 28% ooit alcohol gedronken en 20% recent.6 Van de minderjarigen doet 11% aan binge drinken, in Haaglanden is dit 13% (tabel 4).

  1. Richtlijnen Goede Voeding 2015. [Online]. (bezocht op 13 okt 2017); Beschikbaar op URL: http://www.erasmusage.com/wp-content/uploads/2015/11/201524_richtlijnen_goede_voeding_2015.pdf.
  2. Volksgezondheidenzorg.info. Alcoholgebruik, Cijfers & Context. [Online]. (bezocht op 20 sept 2017); Beschikbaar op URL: https://www.volksgezondheidenzorg.info/onderwerp/alcoholgebruik/cijfers-context/huidige-situatie#definities.
  3. Volksgezondheid en Zorg. Alcoholgebruik en Gezondheid. [Online]. (bezocht op 16 okt 2017); Beschikbaar op URL: https://www.volksgezondheidenzorg.info/onderwerp/alcoholgebruik/cijfers-context/gevolgen#node-alcoholgebruik-en-gezondheid.
  4. Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. Kamerbrief over de nota Landelijke nota gezondheidsbeleid 2016-2019. Den Haag: 2015.
  5. Klik hier voor meer informatie over de Gezondheidsenquête 2016.
  6. Klik hier voor meer informatie over de Jongerenenquête 2015.
  7. Nix.nl. Over Nix [Online]. (bezocht op 20 november); Beschikbaar op URL: https://nix18.nl/over-nix/.
Deel dit artikel
Print dit artikel
Abonneer je op de RSS feed
Download meerdere kernboodschappen en publicaties

Over dit onderwerp

De Gezondheidsraad en het Voedingscentrum adviseren om geen alcohol te drinken, of in ieder geval niet meer dan één glas per dag.1 Daarnaast wordt er als het gaat om alcohol drinken, gesproken over drie (risico)groepen:

Zware drinker: Wekelijks minstens één dag minimaal zes glazen (mannen) of vier glazen (vrouwen) alcohol drinken.

Overmatig alcohol drinker: Meer dan 14 glazen per week (mannen) of meer dan 7 glazen per week (vrouwen) alcohol drinken.

Binge drinker: Bij één gelegenheid vijf of meer glazen alcohol drinken.2

Het drinken van alcohol brengt verschillende gezondheidsrisico’s met zich mee. Zo hangt matig alcoholgebruik (dat is tot 1,5 standaardglazen per dag)a samen met een hoger risico op borstkanker en diabetes en wordt een hoog alcoholgebruik (meer dan 1,5 standaardglazen per dag) geassocieerd met meer risico op een beroerte en borst-, darm- en longkanker. Binge drinken vergroot de kans op hart- en vaatziekten.1

Vooral alcoholgebruik op jonge leeftijd is schadelijk. Jongeren zijn gevoeliger voor de risico’s van alcohol, omdat hun lichaam kleiner en nog in ontwikkeling is. Hun lichaam kan schade oplopen en ook de ontwikkeling kan verstoord worden door het alcoholgebruik. Dit kan zich bijvoorbeeld uiten in gedragsproblemen of in een hogere gevoeligheid voor alcoholverslaving op latere leeftijd.3

Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft het terugdringen van overmatig alcohol drinken tot één van de speerpunten in haar gezondheidsbeleid gemaakt, omdat hier veel gezondheidswinst te behalen is.4 De ambitie is dat in 2030 het aantal overmatige drinkers substantieel afgenomen is.

 

a Een standaardglas bevat ongeveer 10 gram alcohol. Die hoeveelheid alcohol zit in ongeveer 250 milliliter bier (5% alcohol), 100 milliliter wijn (12% alcohol) en 35 milliliter sterke drank (35% alcohol).1